Δελφινοι

πάλι παραιτήθηκε ο Αλαβάνος?

Archive for Οκτώβριος 2008

Gordon, όπως λέμε Γιώργος

with one comment

Ο Gordon Brown υπήρξε ένας απόλυτα αποτελεσματικός και επιτυχημένος υπουργός. Συνεισέφερε τα μέγιστα στο μικρό θαυμα που συντελέστηκε στην Μεγάλη Βρετανία κατα την διάρκεια της πρωθυπουργίας Blair. Ωστόσο όταν τον διαδέχθηκε τα πράγματα άλλαξαν. Αδέξιος και ανεπαρκής επικοινωνιακά κατέληξε με λαβωμένο ηγετικό προφίλ να χλευάζεται από εχθρούς και οικείους που απλώς ανέμεναν τον πολιτικό του θάνατο.
Ως εδώ οι ομοιότητες του βρετανού πρωθυπουργού με τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ είναι πράγματι εντυπωσιακές.
Ομοιότητες που ωστόσο τελείωσαν απότομα τις 3 προηγούμενες εβδομάδες. Είναι τότε που ο κος Brown από ανεπαρκής ηγέτης μετατράπηκε σχεδόν εν μία νυκτί σε superman της παγκόσμιας οικονομίας. Έγινε το πρόσωπο της ημέρας και ανεξάρτητα με το αν συμφωνεί κανείς μαζί του ή όχι, κατάφερε να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων και να προτείνει ένα αδιέξοδο όταν όλοι απλώς κοιτούσαν δείκτες να καταρρέουν. Απέδειξε ο κος Brown ότι κόντρα σε κάθε προσπάθεια αποδόμησης, η ώρες τις κρίσης φανερώνουν πάντα το πραγματικό περιεχόμενο ενός ηγέτη.
Την ίδια στιγμή και ταυτόχρονα με την μείζονα κρίση, η Ελλάδα δοκιμαζόταν με μία μικρότερη αλλά με μεγάλη σημασία για τα εσωτερικά πολιτικά δεδομένα ανατάραξη, το σκάνδαλο του Βατοπεδίου. Ανατάραξη που, όπως και άλλες στο παρελθόν, αποτέλεσε πρώτης τάξεως ευκαιρία να επιδείξει ο κος Παπανδρέου τα ηγετικά του αντανακλαστικά και να αντιστρέψει το αποδομημένο προφιλ του. Τα μέχρι στιγμής δεδομένα αν και θετικά δείχνουν ότι δεν κατάφερε ακόμη να έχει εξίσου θεαματικά αποτελέσματα με τον Βρέτανο σύντροφο του.
Ο κος Brown απέδειξε ότι για τους ηγέτες με τέτοιο παρελθόν ποτέ δεν πρέπει να λες ποτέ. Ας ελπίσουμε ότι ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ θα το επιβεβαιώσει και αυτός με την σειρά του. Αρκεί να ξεπεράσει τη μεγάλυτερη ομοιότητα του  με τον αρχηγό των Νέων Εργατικών, ότι δηλαδή, όπως πολύ εύστοχα γράφει ο ο Νίκος Χρυσολωρας στην Καθημερινή της Κυριακής, «δεν διαθέτει το επικοινωνιακό χάρισμα ομολόγων του, αλλά και προκατόχων του, των οποίων όλα τα ταλέντα περιορίζονται χωρικά στο κοίλο του στόματος».

Written by Christos

22 Οκτωβρίου 2008 at 10:18 πμ

Αναρτήθηκε στις Διεθνή, ΠΑΣΟΚ, Πολιτική

Tagged with ,

20 εκατομμύρια άνεργοι λόγω της κρίσης

leave a comment »

Σύμφωνα με υπεύθυνους του ΟΗΕ για θέματα εργασίας, η οικονομική κρίση θα οδηγήσει στην ανεργία περίπου 20 εκατομμύρια ανθρώπους στον επόμενο χρόνο (via AP).

Άραγε θα υπάρξει σχέδιο οικονομικής στήριξης των θυμάτων αυτής της κατάστασης ανάλογο του σχεδίου διάσωσης των τραπεζών? Ρητορικό το ερώτημα.

Πάντως σύμφωνα με τον Juan Somavia, τον γενικό διευθυντή του διεθνούς οργανισμού εργασίας, απαιτείται άμεση κρατική στήριξη τόσο στους ανέργους που θα πολλαπλασιαστούν όσο και στις συντάξεις των μικροεπενδυτών συνταξιούχων που χάνουν τις μικρές περιουσίες τους λόγω της πτώσης των χρηματηστιρίων. Ίδωμεν.

Written by Christos

20 Οκτωβρίου 2008 at 10:42 μμ

ΜcCain for president με τα λεφτά των Ρώσων

leave a comment »

Ο υποψήφιος των Ρεμπουμπλικάνων φαίνεται να ζήτησε οικονομική βοηθεία από την …. Ρωσική κυβέρνηση! Πενία τέχνας κατεργάζεται και βλέποντας τον συνυποψήφιο του να μαζεύει ούτε λίγο ούτε πολύ, 150 εκατομμύρια μέσα σε έναν μήνα από τους Αμερικανούς ψηφοφόρους του, σκέφτηκε να απευθυνθεί στους μοναδικούς εναπομήναντες υποστηρικτές του στο εξωτερικό, τον πρόεδρο Πούτιν και την ρωσική κυβέρνηση. Η αντίληψη του McCain για την φύση της αμερικανικής οικονομίας είναι πλέον γλαφυρή, στηρίζει ακόμα και την προεκλογική του εκστρατεία σε έξοθεν χρηματοδότηση, πολιτικό χρήμα εισαγωγής. Ομολογομένως η πιο καινοτόμα ιδέα που παρουσίασε εως σήμερα.

Οι ρώσοι φυσικά αρνήθηκαν καθώς κατά πάγια τακτική όπως λένε δεν χρηματοδοτούν πολιτικές δραστηριότητες σε ξένα κράτη!! Προφανώς!

Written by Christos

20 Οκτωβρίου 2008 at 9:43 μμ

Αναρτήθηκε στις Διεθνή, Πολιτική

Tagged with

Η δημοκρατία στις επιχειρήσεις

leave a comment »

Ένα σημαντικό θέμα με το οποίο καταπιάνεται ο Wolf, προτείνοντας το ως λύση στην απόκλιση μεταξύ των αμοιβών των εργαζομένων και του επιχειρηματικού κέρδους είναι ο εκδημοκρατισμός των επιχειρήσεων και εν γένει του χώρου εργασίας. Ένα θέμα που ειδικά τα τελευταία χρόνια εμφανίζεται περιστασιακά στην δημόσια συζήτηση χωρίς όμως να έχει μπεί σε μία μόνιμη ατζέντα διαβούλευσης για πολλούς λόγους.

Η βασική σκέψη είναι γιατί ενώ αποδεχόμαστε την δημοκρατική λειτουργία ως την βέλτιστη στον χώρο της κοινωνίας και του κράτους δεν κάνουμε την ίδια παραδοχή και στον χώρο των ιδιωτικών επιχειρήσεων. Γιατί οι εταιρίες λειτουργούν επί της ουσίας υπό ένα καθεστώς Αθηναικής δημοκρατίας όπου λίγοι stakeholders (βλέπε Αθηναίοι πολίτες ή μέτοχοι) αποφασίζουν δημοκρατικά για τα κρίσιμα ζητήματα την ίδια ώρα που οι πολλοί τους οποίους και αφορούν (βλέπε δούλοι ή υπάλληλοι) μένουν εκτός ουσιαστικής λήψης αποφάσεων.

Το συγκεκριμένο ζήτημα είναι τεράστιας κρισιμότητας και έχει αντιμετωπιστεί σε πολλά επίπεδα και με πολλές μορφές. Το σχήμα που τελικά επικρατεί εως σήμερα είναι αυτό της ιεραρχικής δομής στην οποία κύριο λόγο στις αποφάσεις έχει η ιδιοκτησία μέσω των εκπροσώπων του management ενώ η πλευρά των εργαζομένων συμβαλλει δευτερευόντως μέσω του συνδικαλισμού.

Ο Wolf, όχι και τόσο εύστοχα οφείλω να ομολογήσω, παρουσιάζει ως εναλλακτικό μοντέλο επιχειρηματικής οργάνωσης το παράδειγμα των τεχνολογικών start-ups της silicon valley στις οποίες οι υψηλά καταρτισμένοι μηχανικοί λαμβάνουν εξολοκλήρου τον έλεγχο της παραγωγής τους και του χρόνου τους. Διατείνεται ότι αυτό το μοντέλο οδηγεί σε πιο ευτυχισμένους εργαζόμενους και πιο καινοτόμες επιχειρήσεις, λέγοντας μάλλιστα ότι οι πιο σημαντικές επιτυχίες του καπιταλισμού την τελευταία δεκαετία προήλθαν από εταιρίες που οργανώθηκαν σε ένα σχεδόν κομμουνιστικό μοντέλο. Δυστυχώς έχει δίκιο μόνο εν μέρει. Το συγκεκριμένο μοντέλο έχει πράγματι τεράστια δυναμική μόνο όμως σε περιπτώσεις επιχειρήσεων εντάσεως αποκλειστικά εργασίας και μάλιστα υψηλού επιπέδου κατάρτισης. Σε περιπτώσεις επιχειρήσεων που απαιτούν μεγάλες ποσότητες κεφαλαίου (βιομηχανία) και μεγάλο αριθμό ανθρώπων χαμηλών δεξιοτήτων, το συγκεκριμένο μοντέλο ελέγχου της παραγωγής από τους φορείς της αρχίζει να εμφανίζει τους περιορισμούς του. Περιορισμοί που είναι γνώστοι εδώ και πολλά χρόνια.

Ωστοσο, καθώς η παρούσα κρίση φανέρωσε ένα τεράστιο έλλειμα στην ικανοτητα διαχείρισης των πόρων από την μεριά του κεφαλαίου και των managers, η συζήτηση σχετικά με τους τρόπους και το μέγεθος της συμμετοχής των πραγματικών παραγωγών στην λήψη επιχειρηματικών αποφάσεων γίνεται ξανά επίκαιρη.

Και το δίλλημα σε αυτόν τον διάλογο είναι εμφανές. Μπορεί ο εκδημοκρατισμός των χώρων εργασίας να ξεπεράσει τις παραδοσιακές αγκυλώσεις της δημοκρατικής λειτουργίας που έχουν να κάνουν με την ποιότητα της πληροφορησης, τις πελατειακές σχέσεις, την σπατάλη χρόνου σε διαδικασίες και την αργή λήψη αποφάσεων? Τα προβλήματα αποτελεσματικότητας που εισάγονται από το άνοιγμα της λήψης αποφάσεων σε περισσότερους είναι τελικά λιγότερα ή περισσότερα από αυτά που παρουσιάζονται εξαιτίας κακών αποφάσεων λίγων ανθρώπων με μονομερή κίνητρα (κυρίως κέρδους) και ελλειπούς παραγωγικής κατάρτισης? Απόψεις έχουν κατατεθεί πολλές, πειράματα έχουν γίνει επίσης πολλά, η συζήτηση είναι πολύ μεγάλη και χωρίς προφανείς απαντήσεις. Είναι όμως μία καλή ευκαιρία να ανοίξει. Γιατί στην τωρινή συγκυρία οι προσεγγίσεις για την εξέλιξη της παγκοσμιοποίησης, τον ελεγχό της και τις ροές του χρήματος μοιάζουν επιφανειακές αν δεν ασχοληθούμε με την ουσία της παραγωγικής οργάνωσης και κουλτούρας με νέα σχήματα και μία αναθεωρημένη οπτική της ένοιας «αποτελεσματικότητα».

Written by Christos

19 Οκτωβρίου 2008 at 4:46 μμ

Τα όρια της συσσώρευσης κεφαλαίου

leave a comment »

Στην διάλεξη του ο Wolf διατείνεται ότι το βαθύτερο πρόβλημα που οδήγησε στην κρίση είναι η ανακολουθία μεταξύ παραγωγικότητας και μισθών τα τελευταία 30 χρόνια. Μία ανακολουθία που οδήγησε στην συσσώρευση ολοένα και μεγαλύτερης ποσότητας κεφαλαίου και στη συρρίκνωση της αγοραστικής δύναμης των εργαζομένων. Αυτό το γεγονός ταυτόχρονα με την τεχνητή διατήρηση της ζήτησης και του υψηλού επιπέδου κατανάλωσης των αμερικανών έδωσε την ευκαιρία στους καπιταλιστές να εφαρμόσουν ένα κόλπο grosso. Να στηρίζουν την απαραίτητη για αυτούς κατανάλωση όχι στο πραγματικό εισόδημα των εργαζομένων, αλλά στην μεταφορά προς αυτούς ενός μεγάλου μέρους των συσσωρευμένων κεφαλαίων με την μορφή έντοκων δανείων. Έτσι το κεφάλαιο ωφελήθηκε διπλά.

Η ανάλυση είναι σωστή και θέτει ένα πραγματικό ερώτημα (έχει τεθεί από τον Μαρξ εδώ και καιρό) ακόμη και στους οπαδούς του καπιταλισμού. Έχοντας ως δεδομένο ότι καπιταλιστική συσσώρευση αποτελεί ίσως το μοναδικό αποτελεσματικό εργαλείο ανάπτυξης μέσω των επενδύσεων, μήπως θα πρέπει κάποια στιγμή να συζητήσουμε τα όρια της; Είναι φανερό ότι ένα μεγάλο μέρος της κρίσης οφείλεται στη συσσώρευση τεράστιας ρευστότητας τα τελευταία 10 χρόνια. Μία ρευστότητα που όπως φάνηκε οι κάτοχοι της δεν μπόρεσαν να διαχειριστούν, οι παραγωγικές επενδύσεις τους κορέστηκαν ενώ την ίδια ώρα δεν συνέβη το ίδιο και με την δίψα τους για κέρδος. Έτσι ήταν πλέον μονόδρομος το στήσιμο κερδοσκοπικών διαδικασιών υψηλού επιπέδου που θα τους επέτρεπε να μην πετάξουν την ρευστότητα τους στα σκουπίδια. Φαίνεται λοιπόν ότι υπάρχει ένα κρίσιμο σημείο καμπής στο μέγεθος της συσσώρευσης πέρα από το οποίο το κεφάλαιο παύει να είναι παραγωγικό και χρήσιμο και μπαίνει σε έναν φαύλο κύκλο γιγάντωσης τρώγοντας τα σωθικά της πραγματικής οικονομίας η οποία κάποια στιγμή εκδικείται. Ιδού λοιπόν το πεδίο παρέμβασης της κοινωνίας ή του κράτους: Θα πρέπει να εξασφαλίζει ότι η συσσώρευση θα είναι μεν υπαρκτή, δεν θα αφήνεται όμως να ξεπεράσει τα κρίσιμα όρια της.

Το πώς μπορεί να γίνει αυτό είναι ένα μεγάλο ερώτημα, μπορούμε όμως να ξεκινήσουμε από την συζήτηση για την σύνδεση των μισθών όχι με τον πληθωρισμό αλλά με το μείγμα ανάπτυξης-παραγωγικότητας-πληθωρισμού το οποίο αποτελεί έναν πιο ακριβή δείκτη για το πώς πρέπει να μοιράζονται οι υπεραξίες της παραγωγής μεταξύ κεφαλαίου και εργασίας. Θα πρέπει, επίσης, να συζητήσουμε σε άλλη βάση για την προέλευση του πληθωρισμού και τους τρόπους ελέγχου του, μιας και από ότι φαίνεται όλες οι μέχρι σήμερα μέθοδοι τιθάσευσής του (περιορισμός μισθών, αύξηση επιτοκίων) έχουν το side effect της ολοένα και μεγαλύτερης συσσώρευσης η οποία όπως φάνηκε μπορεί να αποβεί πολύ πιο καταστροφική από ότι ο πληθωρισμός αυτός καθαυτός.

Η παρούσα κρίση, λοιπόν, αποτελεί μία πολύ καλή ευκαιρία να ανοίξει πάλι η συζήτηση περί των σχέσεων κεφαλαίου – εργασίας, σε ένα άλλο πλέον επίπεδο, με σκοπό όχι την καταστροφή του καπιταλισμού αλλά την κατανόηση των ορίων του, με σκοπό κυρίως την προστασία του και την διατήρηση των ευεργετικών για την παγκόσμια ευημερία χαρακτηριστικών του.

Written by Christos

19 Οκτωβρίου 2008 at 3:26 μμ

Μίνι αφιέρωμα στην κρίση ξεκινώντας από τα αριστερά

leave a comment »

Οι οικονομικές κρίσεις ειναι πάντα η χαρά του κάθε Μαρξιστη καθηγητή. Όπως ο κος Richard Wolf καθηγητής οικονομίας στο πανεπιστήμιο της Μασαχουσέτης ο οποίος δίνει μία απολαυστική διάλεξη ερμηνείας της τρέχουσας οικονομικής κρίσης.

Όπως κάθε ανάλυση που βασίζεται στον Μαρξιανό τρόπο σκέψης έτσι και αυτή έχει δύο μέρη, την ολοκληρωμένη ερμηνεία της υφιστάμενης πραγματικότητας από τη μία και από την άλλη την γεμάτη ελλείψεις και ερωτηματικά πρόταση διεξόδου. Ξεκινώντας ένα μίνι αφιέρωμα στην χρηματο-οικονομική κρίση, στα επόμενα δύο (1, 2,) posts θα σταθώ σε δύο σημεία της διάλεξης Wolf που έχουν κατ’ εμέ μεγάλο ενδιαφέρον. Αλλά πρώτα παρακολουθήστε την διάλεξη μέχρι τέλους, αξίζει.

Written by Christos

19 Οκτωβρίου 2008 at 1:39 μμ

H απομόνωση της FYROM

leave a comment »

Σήμερα οι Σέρβοι απέλασαν τον πρέσβη της FYROM στο Βελιγράδι ως αντίδραση στην αναγνώριση του Κοσσόβου από τους δεύτερους. Η εξωτερική πολιτική της FYROM δίνει ρεσιτάλ. Την ώρα που οι ΗΠΑ βρίσκονται στο μάτι του κυκλώνα, αυτή την ώρα διάλεξαν να ξεπουλήσουν τελείως ότι τους είχε απομείνει από το πιο πολύτιμο διπλωματικό αγαθό τους, την καλή γειτονία με βορρά και νότο. Και θα το πληρώσουν ακριβά.
Με τις νέες προτάσεις Νίμιτς στο προσκήνιο, αποφάσισαν πριν ακόμη αρχίσει (ή δεν αρχίσει) ο οποιοσδήποτε διάλογος, να αναγνωρίσουν το Κόσσοβο παρέχοντας μία αναμενόμενη αλλά και εξωφρενική συνάμα εξυπηρέτηση χωρίς καν να τους ζητηθεί (μάλλον). Τη στιγμή λοιπόν που ο Νίμιτς ήρθε με τις ελληνικές θέσεις στον χαρτοφύλακα του και οι Αμερικανοί ασχολούνται με άλλα, αυτή τη στιγμή επέλεξε ο Γκρούεφσκι για να επιδείξει την διπλωματική του δεινότητα. Πλέον εκτός από μία κακή για αυτόν πρόταση και ένα εχθρικό (περίπου) κράτος στον Νότο, κατάφερε να αποκτήσει και ένα εχθρικό (χωρίς περίπου) κράτος στον Βορρά. Ο άνθρωπος αυτός είναι επικίνδυνος όχι για τους Έλληνες αλλά πρώτα και πάνω από όλα για τον λαό του.

Written by Christos

10 Οκτωβρίου 2008 at 10:33 μμ

Αναρτήθηκε στις Πολιτική