Δελφινοι

πάλι παραιτήθηκε ο Αλαβάνος?

Archive for the ‘Διάλογος’ Category

Kindle και «μαστοράτζες», δυο λάθος προσεγγίσεις

3 Σχόλια

Σχολιάζοντας με έναν φίλο μου την τοποθέτηση Σπηλιοτόπουλου στο ΥΠΕΠΘ, με ρώτησε τι μπορούμε να περιμένουμε από αυτόν. Η απάντηση μου ήταν ότι ένας τύπος σαν τον Σπηλιοτόπουλο το πολύ-πολύ να αντικαταστήσει τα βιβλία με e-books, τίποτε παραπάνω!
Η καινοτομία και η ουσία δεν είναι πάντοτε έννοιες αλληλένδετες. Ενίοτε, όπως στην περίπτωση του Kindle, μία καινοτόμα πρόταση μπορεί να αποβεί άκρως αποπροσανατολιστική όταν η ιεράρχηση της δεν είναι η δέουσα. Σε ένα σύστημα παιδείας διαβρωμένο από παντού, με ανάγκες ριζικής αναδόμησης, δραματική υστέρηση στο έμψυχο υλικό και με λάθος στόχους, οι προτάσεις για την μεταρρύθμιση του πρέπει να είναι θαρραλέες. Η αναγωγή του Kindle σε μείζον θέμα διαβούλευσης για την παιδεία αποτελεί ένα ακόμη επικοινωνιακό λάθος-μπούμερανγκ, του προέδρου του ΠΑΣΟΚ. Το ΠΑΣΟΚ που στο οπλοστάσιο του είχε δύο από τις καλύτερες προτάσεις όλων των εποχών για την εισαγωγή στα ΑΕΙ και για την τεχνική εκπαίδευση οι οποίες μπορούν άμεσα να αποτελέσουν πυλώνες μεταρρύθμισης, κατάφερε με μία κίνηση high tech εντυπωσιασμού να τις εξαφανίσει από την δημόσια συζήτηση. Οι επί της ουσίας προτάσεις χάθηκαν μέσα στη δίνη της συζήτησης περί τεχνολογίας και εκπαίδευσης με ευθύνη και των συμμετεχόντων στον διάλογο μέσω  του διαδικτύου οι οποίοι στην πλειοψηφία μας ζούμε ακόμη στον μύθο ότι η τεχνολογία αποτελεί το μοναδικό μέσω επίλυσης των δομικών προβλημάτων της ελληνικής κοινωνίας. Σε κάθε περίπτωση τρέμω ακόμη και στην ιδέα να μοιραστούν kindles στους μαθητές υπό τις παρούσες συνθήκες και στο τέλος κάθε σχολικής χρονιάς αντί να σκίζουν βιβλία να σπάνε gadgets.
Τώρα, όσον αφορά τον διάλογο. Καταρχήν καλό θα ήταν να αποφεύγονται συνωμοσιολογικοί υπαινιγμοί εναντίον εκδοτικών συμφερόντων, όταν έχουν χαμηλό βαθμό τεκμηρίωσης. Δεν μπορεί κάθε αντίθετη στον πρόεδρο άποψη να έχει πάντα μία κακοπροαίρετη αφετηρία. Άλλωστε αυτή η λογική θα μπορούσε πολύ έυκολα να αναγορεύσει τον κο Παπανδρέου σε αποκλειστικό αντιπρόσωπο της Amazon στην Ελλάδα.
Αυτά όσον αφορά το ύφος, όσον αφορά την ουσία θα σταθώ στο κείμενο του nylon.gr το οποίο αναλύει ολοκληρωμένα κάποιες ιδέες σχετικές με την εκπαίδευση με τις οποίες διαφωνώ επί της αρχής. Και εξηγούμαι. Γράφει το nylon:

Αν λοιπόν, το πρόβλημα δεν είναι η μορφή των βιβλίων, γιατί δεν
μοιράζουμε στα παιδιά χειρόγραφα; Γιατί όχι παπύρους; Το πρόβλημα ΕΙΝΑΙ
η μορφή των βιβλίων. Το Μέσο είναι το μήνυμα.

Η μορφή των βιβλίων είναι πρόβλημα. Δεν είναι όμως ΤΟ πρόβλημα. Από την άλλη ο αφορισμός «Το Μέσο είναι το μήνυμα» αποτελεί μάλλον ελιτίστικη προσέγγιση αυτών που έχουν μεγάλη ικανότητα χειρισμού του μέσου και μικρή ικανότητα παραγωγής μηνύματος. Σε κάθε περίπτωση συμφωνώ απόλυτα με την πάρα πολύ σημαντική παρατήρηση ότι:

Στον 21ο αιώνα οι νέες ικανότητες που χρειάζονται τα παιδιά μας είναι η
εξερεύνηση της γνώσης με τα ψηφιακά Μέσα και όχι η αποθήκευση της στον
εγκέφαλο.

Εκεί που διαφωνώ όμως κάθετα, είναι στην αντίληψη περί «μαστοράτζας»:

Μέσα σε 10 μέρες άκουσα στην τηλεόραση και το ραδιόφωνο τουλάχιστον 5
φορές δημοσιογράφους, καθηγητές Πανεπιστημίων, και άλλους να
συντάσσονται με την άποψη ότι τα Πανεπιστήμια δεν χωρούν όλους όσους
θέλουν να γίνουν γιατροί και δικηγόροι. Αντίθετα, καλό θα ήταν πολλά
παιδιά να στραφούν σε πιο “τεχνικά” επαγγέλματα που έχει ανάγκη η
κοινωνία – υδραυλικοί, ηλεκτρολόγοι, και άλλων ειδών “μαστοράτζες”.(…)

Είμαστε σε ένα νέο αιώνα. Έχουμε μπροστά μας κοινωνικές επαναστάσεις
σε εξέλιξη – την επανάσταση των ψηφιακών Μέσων, την πράσινη επανάσταση,
τη βιοτεχνολογία, και άλλες σημαντικές εξελίξεις. Κάθε επανάσταση στην
εποχή της, έχει 2 χαρακτηριστικά: κυλάει πολύ “αίμα” και “κυβερνούν”
νέα πρόσωπα.

Στις τεχνολογικές επαναστάσεις το “αίμα” κυλά από επαγγέλματα που
δεν λύνουν πλέον προβλήματα. Αντίθετα, οι νέοι “κυβερνήτες” είναι
επαγγέλματα που δεν υπήρχαν στο παρελθόν, αλλά η επανάσταση δεν μπορεί
να υπάρξει χωρίς αυτά. Οι προσωπικότητες λοιπόν της δημοσιογραφίας και
της διανόησης που εμφανίζονται κατά κόρον στις τηλεοράσεις μας, έχουν
να προτείνουν στα νέα παιδιά να μην εξερευνήσουν τα νέα επαγγέλματα –
ευκαιρίες που δημιουργούνται από τις επαναστάσεις που βρίσκονται σε
εξέλιξη. Τους προτείνουν να γίνουν υδραυλικοί και μπογιατζήδες.

Σκεφτείτε για παράδειγμα, ότι το επάγγελμα του SEO Expert δεν υπήρχε πριν από 7-8 χρόνια μόλις(…)

Τα περί του αντιθέτου επιχειρήματα είναι αρκετά. Καταρχήν, τα πιο επιτυχημένα εκπαιδευτικά μοντέλα της Ευρώπης βασίζονται ως έναν μεγάλο βαθμό στην ισχυρή τεχνική εκπαίδευση η οποία αποτελεί βασικό παράγοντα της επιτυχίας τους. Από την άλλη, τον περασμένο χρόνο, η στοιχειώδης οικονομική μονάδα του νοικοκυριού μου εισήγαγε έναν μεγάλο αριθμό υπηρεσιών που προέρχονται από «μαστοράτζες» ενώ από όσο θυμάμαι δεν χρειάστηκε ποτέ SEO Expert.
Οι «μαστοράτζες» αποτελούν φορείς παραγωγικότητας της πραγματικής οικονομίας ακριβώς όπως οι γιατροί και οι μηχανικοί. Οι «νέοι κυβερνήτες» των «νέων επαναστάσεων» δεν αρκεί να είναι μόνο «νέοι», πρέπει να είναι και χρήσιμοι ή τουλάχιστον να μην είναι επιζήμιοι. Οι «νέοι κυβερνήτες» των χρηματοοικονομικών της προηγούμενης δεκαετίας και η κατάληξη τους, πρέπει να μας διδάξουν πολλά.
Και τέλος ας είμαστε ανοιχτόμυαλοι, ας μην περιορίζουμε την έννοια της τεχνικής εκπαίδευσης στα παραδοσιακά επαγγέλματα. Ο SEO Expert για παράδειγμα αποτελεί μία εξαιρετική περίπτωση δυνάμει τεχνικού επαγγέλματος που, χάρη σε ένα καλοδομημένο εκπαιδευτικό σύστημα, μπορεί να ασκείται από αποφοίτους ενός υψηλού επιπέδου τεχνικού Λυκείου

Written by Christos

29 Ιανουαρίου 2009 at 9:06 μμ

Αναρτήθηκε στις παιδεία, Διάλογος

Tagged with ,

Το ολοήμερο σχολείο ως εργαλείο αξιολόγησης

5 Σχόλια

Τιμώντας τον νέο κύκλο διαλόγου για την Παιδεία που μόλις ξεκίνησε, ας προσθέσουμε κι εμείς μερικές γραμμές στον λευκό πίνακα.

Κατά την γνώμη μου ένας βασικός πυλώνας μίας ουσιαστικής μεταρρύθμισης είναι το ολοήμερο σχολείο σε όλες τις βαθμίδες του. Η μετατροπή του σχολείου σε έναν χώρο παροχής ολοκληρωμένων υπηρεσιών εκπαίδευσης και δημιουργικής ψυχαγωγίας των μαθητών, στον οποίο το σημερινό μοντέλο βασικής διδασκαλίας – εξέτασης – βαθμολόγησης θα ενοποιηθεί με τις λειτουργίες της μελέτης, την ενισχυτικής διδασκαλίας και της πρακτικής εξάσκησης. Θα δημιουργηθεί έτσι ένας χώρος όπου οι μαθητές θα διδάσκονται στις πρώτες βασικές ώρες και στην συνέχεια θα έχουν την δυνατότητα να μελετούν μέσα στον ίδιο χώρο μόνοι τους ή κατά ομάδες υποστηριζόμενοι από καθηγητές που θα βρίσκονται εκεί για να βοηθήσουν στην μελέτη, να εντοπίζουν και να αντιμετωπίζουν τις αδυναμίες  και να παρέχουν στους μαθητές ένα πλαίσιο δημιουργικής εξάσκησης και εφαρμογής των όσων διδάσκονται. Οι ιδέες σχετικά με τα μοντέλα του ολοήμερου σχολείου είναι πολλές και η συζήτηση για τον χαρακτήρα του μεγάλη.

Πέρα όμως από τον χαρακτήρα και την δομή του ολοήμερου σχολείου, είναι αρκετά ενδιαφέρον να προσεγγίσουμε τον θεσμό και από μία άλλη οπτική γωνία, αυτή της χρήσης του ως εργαλείο αξιολόγησης και επαγγελματικής βελτίωσης των εκπαιδευτικών.

Ένα πιθανό μοντέλο μπορεί να είναι το εξής: Οι δύο κατηγορίες εκπαιδευτικών που υπάρχουν σήμερα, οι οργανικοί οι οποίοι καλύπτουν οργανικές θέσεις και οι ωρομίσθιοι, να θεσπιστούν ως βαθμίδες, με κατώτερη την δεύτερη. Οι οργανικές θέσεις θα αφορούν την πρωινή βασική διδασκαλία και αξιολόγηση των μαθητών (Εκπαιδευτικοί Βασικής Διδασκαλίας) ενώ η δεύτερη περίοδος του ολοήμερου σχολείου, αυτή της μελέτης και της υποστήριξης, θα επανδρώνεται από τους λεγόμενους εκπαιδευτικούς υποστήριξης (Ε.Υ.) οι οποίοι θα είναι ωρομίσθιοι. Κάθε νέος εκπαιδευτικός θα εισέρχεται στο εκπαιδευτικό σύστημα πάντα μέσω της βαθμίδας υποστήριξης. Αυτό σημαίνει ότι οι επιτυχόντες των εξετάσεων του ΑΣΕΠ (και μόνο αυτοί) θα προσλαμβάνονται αρχικά ως εκπαιδευτικοί υποστήριξης με σχέση ωρομίσθιου.

Ο αριθμός των νεοεισερχόμενων Ε.Υ. μπορεί και πρέπει να είναι μεγαλύτερος από αυτόν που απαιτείται καθώς δεν θα επιβαρύνει το συνολικό κόστος αμοιβών. Μετά από μία περίοδο δοκιμαστικής συναναστροφής με τους μαθητές, οι τελευταίοι θα καλούνται να επιλέξουν τους Ε.Υ. με τους οποίους επιθυμούν να εργαστούν. Οι Ε.Υ. που θα επιλέγονται από τους περισσότερους μαθητές θα καλούνται να καλύψουν τις ώρες μελέτης και υποστήριξης αμειβόμενοι σε ωριαία βάση και μάλιστα με αμοιβές ανταγωνιστικές της αγοράς φροντιστηρίων. Οι επιλογή των Ε.Υ. θα αναθεωρείται σε μηνιαία βάση προκειμένου να δίνονται εκ νέου ευκαιρίες σε όλους τους εκπαιδευτικούς και να υπάρχουν οι απαραίτητες διορθώσεις όσον αφορά τις αξιολογήσεις εκ μέρους των μαθητών.

Οι συνολικές ώρες συμμετοχής του κάθε Ε.Υ. στο πρόγραμμα μελέτης και υποστήριξης θα αποτελούν τον βασικότερο παράγοντα αξιολόγησης τους. Όταν απαιτείται η πλήρωση κενών οργανικών θέσεων βασικής διδασκαλίας, αυτές θα πληρώνονται από Ε.Υ. με βάση καταρχήν το σύνολο των ωρών υποστήριξης στις οποίες επιλέχθηκαν να συμετάσχουν  και δευτερευόντος (κυρίως για λόγους επιλογής σχολείων) από την απόδοσή τους στις εξετάσεις του ΑΣΕΠ.

Το συγκεκριμένο μοντέλο εισάγει τα εξής σημαντικά στοιχεία στο εκπαιδευτικό σύστημα:

  • περιορισμός του μισθολογικού κόστους που αποτελεί το βασικότερο εμπόδιο για την υλοποίηση του ολοήμερου σχολείου.
  • προσέλκυση μεγάλου αριθμού εκπαιδευτικών στα πρώτα στάδια του εκπαιδευτικού συστήματος χωρίς μισθολογικό κόστος με σκοπό αφενός να δοθούν ευκαιρίες σε όλους και αφετέρου να διευκολυνθεί η αφαίμαξη της παραπαιδείας από ικανούς εκπαιδευτικούς
  • παροχή ισχυρών κινήτρων επαγγελματικής αναβάθμισης και αμοιβής τα οποία θα ενισχύσουν των υγιή ανταγωνισμό μεταξύ των νέων εκπαιδευτικών και θα εξασφαλίσουν ένα υψηλό επίπεδο απόδοσης στον τομέα της μελέτης και υποστήριξης στο σχολείο. Έτσι ο συγκεκριμένος τομέας θα μπορέσει να καταστεί ανταγωνιστικός απέναντι στους φορείς της παραπαιδείας καθώς θα υπερτερεί ποιοτικά.

και το σημαντικότερο,

  • η θέσπιση μίας αξιόπιστης μεθοδολογίας αξιολόγησης των νέων εκπαιδευτικών που θα βασίζεται στους κατεξοχήν αρμόδιους να κρίνουν (μαθητές και γονείς) μέσα από μία διαδικασία προσωπικής επιλογής που δεν αφήνει περιθώρια στους αξιολογούντες να κρίνουν με κριτήρια άσχετα με την απόδοση του εκπαιδευτικού.

Τέλος ένα δεύτερο επίπεδο αξιολόγησης θα πρέπει να εισαχθεί και στο επίπεδο της βασικής διδασκαλίας. Έχοντας ως δεδομένο ότι οι οργανικές θέσεις έχουν καλυφθεί από τους καλύτερους Ε.Υ. , θε πρέπει να εξασφαλιστεί ότι αυτοί οι εκπαιδευτικοί θα παραμείνουν καλοί και μετά την αναβάθμισή τους. Δυστυχώς εδώ η μέθοδος της αξιολόγησης μέσω της επιλογής δεν μπορεί να εφαρμοστεί αποτελεσματικά λόγω του περιορισμένου αριθμού των κρινόμενων.  Χρειάζονται άλλες ιδέες που ελπίζουμε να ακούσουμε κατά την διάρκεια του διαλόγου.

Written by Christos

24 Ιανουαρίου 2009 at 4:14 μμ

Η δημοκρατία στις επιχειρήσεις

leave a comment »

Ένα σημαντικό θέμα με το οποίο καταπιάνεται ο Wolf, προτείνοντας το ως λύση στην απόκλιση μεταξύ των αμοιβών των εργαζομένων και του επιχειρηματικού κέρδους είναι ο εκδημοκρατισμός των επιχειρήσεων και εν γένει του χώρου εργασίας. Ένα θέμα που ειδικά τα τελευταία χρόνια εμφανίζεται περιστασιακά στην δημόσια συζήτηση χωρίς όμως να έχει μπεί σε μία μόνιμη ατζέντα διαβούλευσης για πολλούς λόγους.

Η βασική σκέψη είναι γιατί ενώ αποδεχόμαστε την δημοκρατική λειτουργία ως την βέλτιστη στον χώρο της κοινωνίας και του κράτους δεν κάνουμε την ίδια παραδοχή και στον χώρο των ιδιωτικών επιχειρήσεων. Γιατί οι εταιρίες λειτουργούν επί της ουσίας υπό ένα καθεστώς Αθηναικής δημοκρατίας όπου λίγοι stakeholders (βλέπε Αθηναίοι πολίτες ή μέτοχοι) αποφασίζουν δημοκρατικά για τα κρίσιμα ζητήματα την ίδια ώρα που οι πολλοί τους οποίους και αφορούν (βλέπε δούλοι ή υπάλληλοι) μένουν εκτός ουσιαστικής λήψης αποφάσεων.

Το συγκεκριμένο ζήτημα είναι τεράστιας κρισιμότητας και έχει αντιμετωπιστεί σε πολλά επίπεδα και με πολλές μορφές. Το σχήμα που τελικά επικρατεί εως σήμερα είναι αυτό της ιεραρχικής δομής στην οποία κύριο λόγο στις αποφάσεις έχει η ιδιοκτησία μέσω των εκπροσώπων του management ενώ η πλευρά των εργαζομένων συμβαλλει δευτερευόντως μέσω του συνδικαλισμού.

Ο Wolf, όχι και τόσο εύστοχα οφείλω να ομολογήσω, παρουσιάζει ως εναλλακτικό μοντέλο επιχειρηματικής οργάνωσης το παράδειγμα των τεχνολογικών start-ups της silicon valley στις οποίες οι υψηλά καταρτισμένοι μηχανικοί λαμβάνουν εξολοκλήρου τον έλεγχο της παραγωγής τους και του χρόνου τους. Διατείνεται ότι αυτό το μοντέλο οδηγεί σε πιο ευτυχισμένους εργαζόμενους και πιο καινοτόμες επιχειρήσεις, λέγοντας μάλλιστα ότι οι πιο σημαντικές επιτυχίες του καπιταλισμού την τελευταία δεκαετία προήλθαν από εταιρίες που οργανώθηκαν σε ένα σχεδόν κομμουνιστικό μοντέλο. Δυστυχώς έχει δίκιο μόνο εν μέρει. Το συγκεκριμένο μοντέλο έχει πράγματι τεράστια δυναμική μόνο όμως σε περιπτώσεις επιχειρήσεων εντάσεως αποκλειστικά εργασίας και μάλιστα υψηλού επιπέδου κατάρτισης. Σε περιπτώσεις επιχειρήσεων που απαιτούν μεγάλες ποσότητες κεφαλαίου (βιομηχανία) και μεγάλο αριθμό ανθρώπων χαμηλών δεξιοτήτων, το συγκεκριμένο μοντέλο ελέγχου της παραγωγής από τους φορείς της αρχίζει να εμφανίζει τους περιορισμούς του. Περιορισμοί που είναι γνώστοι εδώ και πολλά χρόνια.

Ωστοσο, καθώς η παρούσα κρίση φανέρωσε ένα τεράστιο έλλειμα στην ικανοτητα διαχείρισης των πόρων από την μεριά του κεφαλαίου και των managers, η συζήτηση σχετικά με τους τρόπους και το μέγεθος της συμμετοχής των πραγματικών παραγωγών στην λήψη επιχειρηματικών αποφάσεων γίνεται ξανά επίκαιρη.

Και το δίλλημα σε αυτόν τον διάλογο είναι εμφανές. Μπορεί ο εκδημοκρατισμός των χώρων εργασίας να ξεπεράσει τις παραδοσιακές αγκυλώσεις της δημοκρατικής λειτουργίας που έχουν να κάνουν με την ποιότητα της πληροφορησης, τις πελατειακές σχέσεις, την σπατάλη χρόνου σε διαδικασίες και την αργή λήψη αποφάσεων? Τα προβλήματα αποτελεσματικότητας που εισάγονται από το άνοιγμα της λήψης αποφάσεων σε περισσότερους είναι τελικά λιγότερα ή περισσότερα από αυτά που παρουσιάζονται εξαιτίας κακών αποφάσεων λίγων ανθρώπων με μονομερή κίνητρα (κυρίως κέρδους) και ελλειπούς παραγωγικής κατάρτισης? Απόψεις έχουν κατατεθεί πολλές, πειράματα έχουν γίνει επίσης πολλά, η συζήτηση είναι πολύ μεγάλη και χωρίς προφανείς απαντήσεις. Είναι όμως μία καλή ευκαιρία να ανοίξει. Γιατί στην τωρινή συγκυρία οι προσεγγίσεις για την εξέλιξη της παγκοσμιοποίησης, τον ελεγχό της και τις ροές του χρήματος μοιάζουν επιφανειακές αν δεν ασχοληθούμε με την ουσία της παραγωγικής οργάνωσης και κουλτούρας με νέα σχήματα και μία αναθεωρημένη οπτική της ένοιας «αποτελεσματικότητα».

Written by Christos

19 Οκτωβρίου 2008 at 4:46 μμ

Σταχυολόγοι!

with one comment

Στο διαδίκτυο διεξάγεται ένας έντονος, όσο και δημιουργικός διάλογος, μεταξύ πολιτών, πολιτικών και δημοσιογράφων.
Μέσα από το Σταχυολόγιο θέλουμε να αναδείξουμε ένα μέρος αυτού του δημόσιου διαλόγου. Δεν νιώθουμε ότι δημοσιογραφούμε, ούτε ότι διαμορφώνουμε γνώμη, παρά θέλουμε να σας προσκαλέσουμε να συμμετέχετε σε αυτόν τον διάλογο
Ως αναγνώστες, ως σχολιαστές, ως συνδημιουργοί του
Ελπίζουμε κάποια από τα θέματα που σας προτείνουμε καθημερινά να κεντρίζουν το ενδιαφέρον σας.

Με εκτίμηση,

alekos.blogspot.com, amfisimos.wordpress.com, aratepylas.blogspot.com
delfinoi.wordpress.com, gasimakop.blogspot.com, gpapoul.blogspot.com
krogias.blogspot.com, mayblow.wordpress.com, papanotas.wordpress.com
www.politesenergoi.gr, proxeirotetradio.blogspot.com, stakout.blogspot.com
stetoual.wordpress.com, www.221.gr

Υ.Γ Η συμμετοχή σας είναι ευπρόσδεκτη και μπορείτε να τη ζητήσετε στέλνοντάς μας mail στο: hello[at]staxiologio[τελεία]gr.

Written by Christos

29 Ιουλίου 2008 at 4:55 μμ

Αναρτήθηκε στις Διάλογος

Tagged with

Δημοψήφισμα κατά του ασφαλιστικού? Οχι έτσι

4 Σχόλια

Κατατέθηκε σήμερα στη βουλή πρόταση Αλαβάνου για δημοψήφισμα.

Όχι, δεν είναι δυνατόν να θέσουμε σε δημοψήφισμα το αν μία μεταρρύθμιση θα περάσει ή όχι.

Αυτά δοκιμάστηκαν (π.χ. στην Κύπρο) και απέτυχαν. Το να θέτεις σε δημοψήφισμα την απόρριψη μίας λύσης, όσο κακή και αν είναι, δημιουργεί άσχημα προηγούμενα. Η πιθανή απόρριψη μίας κακής πρότασης και μόνο αυτής εμπεριέχει τον συνειρμό της απόρριψης κάθε μεταρρυθμιστικής προσπάθειας. Και ρωτώ το προφανές, αν τεθεί σε δημοψήφισμα η τωρινή ασφαλιστική μεταρρύθμιση ως μεμονωμένη πρόταση δεν θα πρέπει αυτομάτως να τεθούν σε δημοψήφισμα και όλες οι επόμενες μεμονωμένες προτάσεις? Και ποιο είναι το αποτέλεσμα όταν οι πολίτες καλούνται απλώς να απορρίψουν ή να εγκρίνουν μία εξορισμού αντιδημοφιλή και υψηλού πολιτικού κόστους πρόταση? Προφανώς η μόνιμη απόρριψη της και η διαιώνιση προβλημάτων που χρίζουν άμεσης αντιμετώπισης.

Ναι λοιπόν στο δημοψήφισμα, όχι όμως στο πλαίσιο ενός στείρου Ναι ή Όχι αλλά με διαδικασία επιλογής μεταξύ εναλλακτικών προτάσεων μεταρρύθμισης. Αυτό σημαίνει επανέναρξη του διαλόγου σε όλη την κοινωνία με πρωταγωνιστές τα κόμματα. Διάλογος που θα έχει ως αποτέλεσμα την κατάθεση ολοκληρωμένων εναλλακτικών προσεγγίσεων από τους μείζονες πολιτικούς φορείς και στην συνέχεια δημοψήφισμα επιλογής μεταξύ των κατατεθειμένων προτάσεων.

Σοβαρό κοινωνικό ζήτημα (που εμπίπτει στις προβλέψεις του αρθ. 44 του συντάγματος) δεν είναι το τωρινό νομοσχέδιο της κυβέρνησης αλλά η άμεση αντιμετώπιση του ασφαλιστικού. Το δημοψήφισμα λοιπόν και η προσφυγή στους πολίτες πρέπει να έχει ως στόχο όχι την άρνηση και μία ακόμη αναβολή αλλά την εξεύρεση της καλύτερης δυνατής λύσης εδώ και τώρα.

buzz it!

Written by Christos

21 Μαρτίου 2008 at 12:14 πμ

Ασφαλιστικό – Αλήθειες και προτάσεις

leave a comment »

Η ΑΡΣΗ έχει κάνει μία πολύ ενδιαφέρουσα μελέτη σχετικά με τις ελληνικές συντάξεις σε σύγκριση με τις άλλες χώρες του ΟΟΣΑ. Θέτει με σαφήνεια δύο πολύ σημαντικά θέματα.

Καταρχήν τις κραυγαλέες ανισότητες:

Όλοι ξέρουμε ότι το ελληνικό σύστημα των συντάξεων είναι κατακερματισμένο σε δεκάδες ταμεία με πολύ μεγάλες ανισότητες μεταξύ διαφόρων επαγγελματικών κατηγοριών: Πρώτον, ανισότητες ως προς τη χρηματοδότηση. Εδώ έχουμε αφενός τις εισφορές εργαζομένων και εργοδοτών για τους μισθωτούς, ή μόνο των ίδιων των ασφαλισμένων για όσους εργάζονται σε καθεστώς ελεύθερου επαγγελματία. Υπάρχουν διαφορές, και ενώ τα τελευταία χρόνια επιχειρήθηκαν κάποιες αλλαγές στην κατεύθυνση της εξίσωσης, στο δημόσιο τομέα εξακολουθούν να ισχύουν πολύ πιο γενναιόδωρες εργοδοτικές εισφορές. Και αφετέρου την ενίσχυση με δημόσιους πόρους, είτε απ’ ευθείας από τον κρατικό προϋπολογισμό, είτε με τους λεγόμενους «κοινωνικούς πόρους», τις ειδικές κρατήσεις πάνω σε διάφορες υπηρεσίες που καταβάλλουν οι αγοραστές τους υπέρ συγκεκριμένων επαγγελματικών κατηγοριών. Τα πιο γνωστά παραδείγματα επαγγελμάτων όπου η ενίσχυση της υπόλοιπης κοινωνίας προς τα ταμεία τους είναι αναλογικά, δηλαδή ανά ασφαλισμένο, πολύ μεγαλύτερη παρόσο π.χ. η κρατική επιχορήγηση στο ΙΚΑ, είναι οι μηχανικοί, οι νομικοί και οι δημοσιογράφοι. Αποτέλεσμα: λαμβάνουν πολύ υψηλότερες συντάξεις από όσο θα δικαιολογούσαν οι εισφορές που καταβάλλουν από το ατομικό τους εισόδημα.

Καμία μεταρρύθμιση που δεν αντιμετωπίζει την ύπαρξη ανισοτήτων δεν μπορεί να βασιστεί σε κοινωνική συναίνεση και αυτό είναι ένα δεδομένο που δεν φαίνεται να κατανοούν ούτε η κυβέρνηση ούτε οι συνδικαλιστικές οργανώσεις τόσο σε συντεχνιακό επίπεδο όσο και σε κεντρικό.

Aλλά προπάντων απαιτείται μια μελέτη που θα αποτυπώνει επακριβώς τί ισχύει σε κάθε περίπτωση. Διότι η αναγκαία μεταρρύθμιση του ασφαλιστικού συστήματος είναι και θέμα ανακατανομής πόρων. Για να μπορέσουν να τη διαπραγματευθούν με το κράτος και τους εργοδότες οι διάφορες κατηγορίες των ασφαλισμένων, αλλά και οι άνεργοι, και οι ανασφάλιστοι που επίσης πρέπει να έχουν δικαιώματα, χρειάζεται να έχουν πλήρη εικόνα της υφιστάμενης κατανομής των πόρων.

Το δεύτερο σημαντικό κομμάτι στο οποίο αναφέρεται είναι η εισφοροδιαφυγή και τα παράδοξα που την συνοδεύουν όπως το γεγονός ότι πριν αποφασίσουμε να την κυνηγήσουμε, πρέπει καταρχήν να σταματήσουμε να την ενθαρρύνουμε.

Ταυτόχρονα, και με ακόμα μεγαλύτερη έμφαση, καταγγέλλεται το απαράδεκτα χαμηλό επίπεδο της μεγάλης πλειονότητας των συντάξεων, που δεν επαρκεί για την κάλυψη των βασικών αναγκών των ηλικιωμένων. Στη δημόσια συζήτηση όμως, όπως διεξάγεται, πολύ λίγο συνδέονται αυτά τα δύο πράγματα: ότι δηλαδή για την πλειονότητα των συνταξιούχων του ΙΚΑ π.χ. οι συντάξεις είναι τόσο χαμηλές επειδή βασίζονται μόνο σε δεκαπέντε χρόνια εισφορών. Και ακόμα λιγότερο αναφέρεται το γεγονός ότι εδώ έχει ενσωματωθεί ένας μηχανισμός που ενθαρρύνει την εισφοροδιαφυγή. Επειδή οι συντάξεις που θα αντιστοιχούσαν σε δεκαπέντε χρόνια εισφορών θα ήσαν ακόμα χαμηλότερες, οι κατώτατες συντάξεις του ΙΚΑ επιχορηγούνται από τον κρατικό προϋπολογισμό ώστε να φθάσουν σε ένα επίπεδο που αντιστοιχεί σε 23 χρόνια εισφορών. Αλλά έτσι, για κάθε πρόσθετη εισφορά ανάμεσα στα 15 και τα 23 χρόνια ο ασφαλισμένος δεν κερδίζει τίποτα απολύτως.

Τελειώνοντας αναφέρει πολύ σημαντικά στοιχεία από την έκθεση του ΟΟΣΑ Pensions at a Glance 2007 που αποδεικνύουν ότι:

Η σύγκριση με τις άλλες χώρες βοηθάει να καταλάβουμε ότι οι παράμετροι του ελληνικού συστήματος των συντάξεων δεν είναι δυνατό να διατηρηθούν. Το ζήτημα είναι να ανοίξουμε στη χώρα μας μια διαδικασία κοινωνικής διαπραγμάτευσης που να στηρίζεται πάνω σε όλα τα πραγματικά δεδομένα. Για να τις αλλάξουμε, αυτές τις παραμέτρους, σε μια κατεύθυνση ισότητας και κοινωνικής δικαιοσύνης.

Η πρόταση της ΑΡΣΗ για το ασφαλιστικό έχει ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον.

Written by Christos

19 Μαρτίου 2008 at 12:18 πμ

Διδάγματα

with one comment

Αντιγράφω εδώ από τους g700 το καταπληκτικό άρθρο του Nick Rowley που δημοσιεύτηκε στο Policy Network στις 15/1/2008:

Ένα μόλις χρόνο πριν υπολειπόταν στα δημοσκοπήσεις των συντηρητικών αντιπάλων του κατά 5-10%. Στις 24 Νοεμβρίου όμως, το εργατικό κόμμα Αυστραλίας (ALP) κέρδισε με ευκολία τις γενικές εκλογές. Μετά τις αλλεπάλληλες ήττες του 1996, του 1998, του 2001 και του 2004, η βραδιά των εκλογών του 2007 ήταν μία από τις σπάνιες εκείνες στιγμές που αισθάνεσαι πως η αλλαγή στις διαθέσεις του εκλογικού σώματος συνδέεται με μία νέα, φρέσκια προσέγγιση στη διακυβέρνηση, που έμοιαζε πολύ με εκείνη των βρετανικών εκλογών του 1997 ή των ΗΠΑ το 1993.

© badjonni / flickr

Λες για να προσθέσει αλάτι στις πληγές των δεξιών, η εντεκάχρονη παραμονή τους στην εξουσία έληξε με τον ηγέτη και πρώην πρωθυπουργό Τζον Χάουαρντ (John Howard) να χάνει ακόμα και στην εκλογική του περιφέρεια, για πρώτη φορά από το 1974.

Ένα μόνο χρόνο πριν ανοίξουν οι κάλπες, ακόμα κι οι πιο αισιόδοξοι προοδευτικοί δεν πίστευαν πως η κυβερνητική αλλαγή ήταν πιθανή. Αν κάποιος έλεγε το Νοέμβριο του 2006 πως το Εργατικό κόμμα θα νικούσε με τέτοια διαφορά κι ο παντοδύναμος τότε πρωθυπουργός θα έχανε την έδρα του, θα τον έπαιρναν για τρελό. Κι όμως τελικά, αυτό ακριβώς συνέβη.

Ποιες ήταν λοιπόν οι δυναμικές που οδήγησαν στην ανατροπή αυτή και ποια διδάγματα μπορούν να αντλήσουν από τη νίκη των Εργατικών στην Αυστραλία άλλα προοδευτικά κόμματα και κυβερνήσεις, με τις εκλογές μάλιστα να επίκεινται στην Ισπανία και τις ΗΠΑ;

Πρώτον, η ηγεσία μετράει. Από τη στιγμή που ο Κέβιν Ραντ (Kevin Rudd) ανάλαβε την ηγεσία του κόμματος, το Δεκέμβριο του 2006, το νέο, δυναμικό και προοδευτικό πρόγραμμα του ALP εκφραζόταν από έναν νέο και ευφυή ηγέτη.

Επιπλέον, αν και ο Ραντ έχει κάποια εμπειρία διακυβέρνησης (καθώς είχε υπηρετήσει στο διπλωματικό σώμα και είχε διατελέσει υπουργός σε πολιτειακό επίπεδο) ήταν ένα πρόσωπο που δεν ταυτιζόταν με τις παλιότερες κυβερνήσεις των Εργατικών.

Αμέσως μετά την εκλογή του Ραντ στην ηγεσία του κόμματος, πολλά κομματικά στελέχη, που θεωρούσαν πως η νίκη τους στις επερχόμενες εκλογές ήταν σχεδόν αδύνατη, άρχισαν να νιώθουν, να αγγίζουν σχεδόν, την ξαφνική, απτή αίσθηση πως το Εργατικό κόμμα μπορούσε να νικήσει.

Ό,τι κι αν λένε οι δημοσκοπήσεις, αυτή η αίσθηση της εγγύτητας της νίκης είναι ζωτικής σημασίας. Στο κάτω-κάτω αν ακόμα και τα ίδια τα στελέχη ενός κόμματος δεν πιστεύουν στη νίκη τους, πώς να πείσουν το εκλογικό σώμα;

Δεύτερον, το ALP επέβαλε την ατζέντα του. Υπό την ηγεσία του, ο Ραντ και το κόμμα του επέλεξαν τους τομείς ακριβώς εκείνους, όπου όλοι θεωρούσαν πως η κυβέρνηση υστερούσε, και άρχισαν να αναπτύσσουν εκεί πολιτικές εύκολα κατανοητές και επικοινωνήσιμες.

Είτε επρόκειτο για την «εκπαιδευτική επανάσταση», τα νέα ευρυζωνικά δίκτυα ή την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, όλα τα παραπάνω είχαν ως κοινό στοιχείο πως συνέδεαν το Εργατικό κόμμα με την κατανόηση του μέλλοντος της χώρας, κι εντόπιζαν τη συζήτηση στα ζητήματα ακριβώς όπου ήταν πανθομολογούμενο πως η κυβέρνηση είχε αποτύχει.

Υπήρχε μια μεγάλη πλειοψηφία που θεωρούσε πως το αυστραλιανό εκπαιδευτικό σύστημα χρειαζόταν μεγάλες μεταρρυθμίσεις προκειμένου να ανταποκριθεί στη νέα παγκοσμιοποιημένη οικονομία· που δεν πίστευε πως μια κυβέρνηση που εθελοτυφλούσε επί τόσο καιρό στο φαινόμενο του θερμοκηπίου θα κατάφερνε ξαφνικά να οδηγήσει τη χώρα σε μείωση των εκπομπών της σε θερμοκηπικά αέρια· που αναγνώριζε τη σημασία των υψηλής ταχύτητας διαδικτυακών συνδέσεων.

Η κοινή γνώμη είχε καταλήξει από μόνη της πως η κυβέρνηση είχε παραμελήσει επί πολύ καιρό όλα αυτά τα ζητήματα, χωρίς να χρειάζεται καν να επιχειρηματολογήσει περί αυτού το ALP. Επιλέγοντας να δώσουν έμφαση στις προτάσεις του σε αυτά τα ζητήματα, οι Εργατικοί έκαναν μία υπαινικτική κριτική στα πεπραγμένα της κυβέρνησης και απέφυγαν τις συνήθειες αντιπολιτευτικές κραυγές και τα αρνητικά μηνύματα.

Τρίτον, στους τομείς πολιτικής που επέλεξε να προκρίνει, οι θέσεις του ALP ήταν σαφείς και αδιαμφισβήτητης σοβαρότητας. Υπήρχαν φορές που ο Ραντ ακουγόταν σαν ήδη εκλεγμένος πρωθυπουργός όταν ανέπτυσσε τις πολιτικές του, με τον αέρα του εμπειρογνώμονα κρατικού λειτουργού, με βαρύτητα που ούτε στα όνειρά της δεν είχε η κυβέρνηση στα ζητήματα αυτά.

Σταδιακά ο Χάουαρντ (Howard) βρέθηκε στη θέση του αμυνόμενου, που υποχρεούται να «απαντήσει» στην πολιτική ατζέντα του Ραντ και του ALP. Επιδεικνύοντας αξιοθαύμαστη πειθαρχία, το Εργατικό κόμμα κατόρθωσε να επιλέξει τις προτεραιότητές του -και να τις υπερασπιστεί με πάθος και ομοψυχία, μέχρι τέλους.

Το ALP δεν επέλεξε απλά μια ατζέντα· επιπλέον έπεισε στο εκλογικό πως πίστευε όσα έλεγε και θα επιδίωκε να τα κάνει πράξη, εφόσον εκλεγόταν.

Τέταρτον, ο ίδιος ο Ραντ επέδειξε μεγάλη ευρύτητα στην ανάπτυξη της πολιτικής και της προπαγάνδας του. Στο φόρουμ για την κλιματική αλλαγή που οργάνωσε το κόμμα το Μάρτιο, συμμετείχαν ηγέτες από ολόκληρο τον κόσμο, ολόκληρο σχεδόν το σκιώδες υπουργικό συμβούλιο, και επιχειρηματίες που δραστηριοποιούνταν σε τομείς που αγνοούσε η κυβέρνηση του Χάουαρντ. Ήταν ένα πολιτικό γεγονός που ξεχώρισε για την ευρύτητα και τις τεκμηριωμένες θέσεις του.

Ο γενικός γραμματέας του κόμματος Τιμ Γκάρτελ (Tim Gartrell) από τη μεριά του συνέδεσε την ηγεσία του κόμματός του με προοδευτικούς ηγέτες και ακτιβιστές από ολόκληρο τον κόσμο. Τις τελευταίες εβδομάδες πριν τις εκλογές, ο Βρετανός πρώην επιτελάρχης των Βρετανών Εργατικών ‘Αλαν Μίλμπαρν (Alan Milburn) βρέθηκε στο πλευρό του ALP και του ίδιου του Ραντ.

Τέλος, χάρη στη σιδηρά του πειθαρχία, το Εργατικό κόμμα βρέθηκε σε θέση να καθορίσει εκ νέου τη διαχωριστική γραμμή μεταξύ ALP και της κυβέρνησης, με τρόπο που να το ευνοεί και να μην του επιβάλλεται απλά.

Μάταια προσπαθούσε η κυβέρνηση να χωρίσει το εκλογικό σώμα σε θέματα όπως οι μετανάστες, η φορολογία, η πορεία της οικονομίας ή η ασφάλεια: ο Ραντ απλά παραδεχόταν πως πολλά από όσα είχαν κάνει οι αντίπαλοί του στα ζητήματα αυτά ήταν πράγματι αναγκαία.

Αυτό δεν έγινε απλά για λόγους τακτικής. Ήταν επίσης το αποτέλεσμα της ωρίμανσης του κόμματος και της κατανόησης εκ μέρους του τού γεγονότος πως, ανεξαρτήτως του πόσα μέλη του σιχαίνονταν τον Χάουαρντ, η αλήθεια ήταν πως η πλειοψηφία του εκλογικού σώματος εξακολουθούσε να τον εκτιμά για τα επιτεύγματα της πρωθυπουργίας του.

Η άσκηση τυφλής αντιπολίτευσης εφ’ όλης της ύλης, ίσως να ικανοποιεί τους φανατικούς οπαδούς ενός κόμματος, αλλά δεν προσθέτει και πολλά στην προσπάθειά του να επικοινωνήσει με το μέρος εκείνο του εκλογικού σώματος που ψήφισε τους αντιπάλους του στο παρελθόν.

Αντί να είναι απλά μια αποτελεσματική αντιπολίτευση, το ALP κατάφερε να γίνει αντιληπτό ως η επόμενη «εν αναμονή» κυβέρνηση της χώρας. Το κρίσιμο ήταν να περάσει το μήνυμα πως αν και ο Χάουαρντ είχε υπάρξει πράγματι ένας αποτελεσματικός πρωθυπουργός, απλά δεν ήταν πια, εν έτει 2007, ο ηγέτης που χρειαζόταν η Αυστραλία για να αντιμετωπίσει τα μελλοντικά της προβλήματα.

Φυσικά, η τύχη έπαιξε το ρόλο της. Βοηθάει να έχεις απέναντί σου μια αλαζονική κυβέρνηση, έναν πρωθυπουργό που διατυμπανίζει πως αυτή είναι η τελευταία εκλογική του προσπάθεια, μια κυβέρνηση που επιχειρεί να περάσει όπως-όπως μια βιομηχανική πολιτική υπαγορευμένη θαρρείς από μεγάλα επιχειρηματικά συμφέροντα.

Το να χαιρετάς συγκινημένος τα πλήθη στο πλευρό του Αμερικανού προέδρου από μία άκατο στο λιμάνι του Σίδνεϊ ίσως να μοιάζει καλή πολιτική κίνηση το επόμενο πρωί, όταν κοιτάς τα πρωτοσέλιδα,. Πιο μακροπρόθεσμα όμως ίσως να θεωρήθηκε ύβρις από ένα εκλογικό σώμα δυσαρεστημένο με τον πόλεμο στο Ιράκ ή κουρασμένο από το να θεωρείται η χώρα του ως η 51η πολιτεία των Ηνωμένων Πολιτειών. Δεν μπορούσε να υπάρχει μεγαλύτερη αντίθεση αυτής της εικόνας από εκείνη του Ραντ να απευθύνεται, σε άψογα κινεζικά, στον Κινέζο πρωθυπουργό.

Αντί να προβάλουν τις δικές τους προτάσεις για το μέλλον, ο Χάουαρντ και οι «Φιλελεύθεροί» του αναγκάστηκαν από την πειθαρχημένη και ομόψυχη πορεία του Εργατικού κόμματος καθ’ όλο το 2007, να οδεύσουν στις εκλογές κραδαίνοντας τη μόνη σημαία που του απέμενε: το φόβο της αλλαγής.

Η υπαινικτικότητα και η εξυπνάδα της προεκλογικής εκστρατείας των Εργατικών του Ραντ, απέδειξε πως η συνέπεια είναι σημαντικότερη από τα λόγια. Οι προοδευτικές δυνάμεις έχουν πολλά να διδαχθούν από την Αυστραλία: όλοι οι παραπάνω παράγοντες, μαζί με την ομοψυχία και την ενεργητικότητα των Εργατικών, ήταν εκείνοι που τους επέτρεψαν να επιβληθούν πολιτικά.

Έτσι έγινε δυνατό, μετά από 11 χρόνια, να επικρατήσει η ελπίδα επί της αλαζονείας και του φόβου.

Written by daskalakos

4 Μαρτίου 2008 at 9:35 πμ